Проза на старонках часопіса «літаратура і мастацтва» у 2018 годзе (2 паўгоддзе) Реферат

“Гэтую цеплыню пранёс ён праз усё жыццё. У дачыненні да маці і жонкі, дасваіх дзяцей... Да ўсіх, з кім сябраваў і каму давяраў. І, канешне, да любай Беларусі. Гэтая любоў і цеплыня да яе асабліва праявілася ў «рыбацкай паэме» (сам так вызначыў жанр свайго твора, хоць і напісаны ён прозай) «Вандроўнае шчасце». А магла б называцца і інакш — «Цяпло Бацькаўшчыны». Тут — «сказ пра сходжаныя і нясходжаныя рыбацкія дарогі, пра рыбацкія вандроўкі і рыбацкія прыгоды». У «рыбацкай паэме» — прызнанне ў любові да зямлі, што дала жыццё. Пісалася для дарослых, але і для дзяцей таксама: што ні старонка — то свет дзівосны і па-сапраўднаму паэтычны. Дый шмат пазнавальнасці. Пра многія рэкі расказвае К. Кірэенка. Вялікія і малыя — яны свайго роду героі твора. Свіслач, Балачанка, Бярэзіна, Дзвінаса і самая маленькая рачулка, што не заўсёды і назву мае, прыцягваюць увагу аўтара. А яшчэ — назвы дзясяткаў рыб” – проза Алеся Марціновіча чуткая і самабытная. Нягледзячы на тое, что амаль увесь расповед аўтар прыводзіць прыклады, вычлянення герояў, твор застаецца цэльным і адзіным. Ён як бы дэманструе, як можна параўнаць, якія прыемы выкарыстаць для большай часткі твораў пісьменнікаў, як іх чытаць, на што звяртаць увагу [2].

Між тым, гэта твор аб жыцці, аб тым, як хутка бяжыць час і як многа нельга страціць са зроку, каб у сталым жыцці не шкадаваць аб страчаным часе. Аўтар зазывае шанаваць родных і блізкіх, дараваць ім вольны час і кахаць. Эпітэты і метафары, выкарыстаныя ў тэксце толькі павялічваюць адчуванне адказнасці. Чытач разумее: праз жыццёвы вопыт аўтар стараецца занядбаць іншых ад самай страшнай памылкі: быць абыякавым для сваёй сям’і, сям’і родных і сям’і творцаў, як распавядаць аб такім мнагагранным і такім цікавым, аб тым, што называецца родным словам.

Проза на старонках выдання “Літаратура і мастацтва” заўсёды цікавая. Якая яе асноўная мэта? Паказаць, расказаць, больш дасканала зацвердзіць, чаму патрэбна чытаць літаратуру свайго народа і сваёй страны. Гэтыя невялічкія расповеды – шанс заглянуць у глыбіню душы і зразумець, ці беларус я, ці магу насіць гэтае гордае званне, ці можам мы пакінуць пасля сябе штосьці такое, што ўразіць нашых будучых пакаленняў беларусаў. Менавіта яны павінны адчуваць гэты час, настаўляць моладзь, рабіць усе, каб захаваць старажытнае мінулае, і навучыць шанаваць роднае слова.

Прадстаўленыя ў рэфераце аўтары – гэта невялічкая частка таго, што з’яўляецца феноменам беларускай культуры. І функцыя выдання “ЛіМ” тады – даць шанс маладому пакаленню прачытаць сваё слова, перачытаць яго багатую сэнсавую нагрузку і пабачыць, як будзе змяняцца мова і яе таланты.

“ЛіМ” захоўвае ў сабе ўсе тое, што павінна быць у такіх творчых прасторах, і адчыняе дзверы тым, хто хоча працаваць цікава. Багатая гісторыя і традыцыі працы з аўтарамі дазваляюць фарміраваць новае пакаленне, больш актыўнае, больш мабільнае.