Уводзіны
Культурная спадчына майго рэгіёна: гісторыя і сучаснасць
Заключэнне
Спіс літаратуры
Уводзіны
Паўночная сталіца Беларусі, Віцебск, валодае багатай гісторыяй нароўні з Полацкам, Туравам і Наваградкам. Раскінуўся горад уздоўж берагавой лініі Заходняй Дзвіны ў месцы зліцця ракі Віцьбы. Закладзены ў якасці замка княгіняй Вольгай у 974 годзе. Ужо да XV ст. ставіўся да пятнаццаці найбуйнейшых па велічыні гарадоў ВКЛ, пазней завалодаў Магдэбургскім правам, разам з якім атрымаў і герб-кіраўніка Спаса з клінком пад ім. Горад актыўна гандляваў з прыбалтамі, чэхамі, немцамі, італьянцамі, венграмі і жыхарамі Маскоўскай дзяржавы. Сёння славутасці Віцебская прыцягваюць дастатковую колькасць турыстаў кожны год.
Горад можна назваць буйным гандлёвым цэнтрам і ўдзельным княствам.
На працягу свайго развіцця горад Віцебск быў у складзе Вялікага Княства Літоўскага, Расійскай імперыі, СССР.
У абласным цэнтры сёння жыве больш 376 000 чалавек, адкрыта парадку 300 прадпрыемстваў, найболей вядомыя – «Марка», «Белвест», «Віцязь». З 1992-го года ў Віцебску праводзіцца міжнародны фэст мастацтваў «Славянскі кірмаш».
Віцебск – гэта буйны адміністрацыйны, індустрыяльна-прамысловы і навукова-культурны цэнтр. Але сучасны горад зусім не банальны-шматвяковая гісторыя здрадзіла Віцебску непаўторны архітэктурнае аблічча, сфармавала мноства традыцый і звычаяў, а віцяблян можна папросту вылучыць сярод усіх беларусаў дзякуючы непараўнальнаму менталітэту і светапогляду.
У працы разглядаецца культурная спадчына горада, асаблівасці развіцця на працягу стагоддзяў, сучасны стан.
Культурная спадчына майго рэгіёна: гісторыя і сучаснасць
Як селішча Віцебск вядомы з Ⅹ стагоддзя. Тады ў аснове горада ляжала старажытнае гарадзішча, пасля тут быў пабудаваны замак вядомы як Ламиха, Альгердава гара, які размясціўся на левым беразе Віцьбы.
Напачатку ⅩⅠⅠ стагоддзя горад ужо можна назваць буйным гандлёвым цэнтрам і ўдзельным княствам.
У ⅩⅠⅠⅠ-ⅩⅠⅤ стагоддзях Віцебск тэрытарыяльна далучыўся да ВКЛ. У 1410 годзе харугва з Віцебска прымала ўдзел у бітве пад Грунвальдам. Напрыканцы ⅩⅤⅠ стагоддзя каралём Жыгімонтам ⅠⅠⅠ Віцебску была падаравана грамата на Магдэбургскае права і першы герб: «Герб надаем месту нашему Витебскому в блакитном полю образ святого Спаса Збавителя нашего, а при том зараз трохи нижей меч голый червоный, што ся мает розуметь кровавый». У месьце распачалі сваю дзейнасьць праваслаўныя брацтвы, якія спрыялі захаваньню беларускай мовы і культуры.
У 1676 годзе пабудаваны манастыр бернардынаў і касцёл святога Антонія Падуанскага. Тут праходзіла на той момант галоўная вуліца – Вялікая. У гэтым жа стагоддзі ўтварылася яшчэ некалькі значных вуліц. Яны пасля сталі асновай, на якой развіваўся і будаваўся цэнтр Віцебска.
У ⅩⅤⅠⅠⅠ стагоддзі горад быў другім пасля Гомеля самым магутным на тэрыторыі сучаснай Рэспублікі Беларусь.
Тэрыторыяй Расійскай імперыі Віцебск і ваяводства стала пасля першага падзелу Рэчы Паспалітай, які адбыўся ў 1772 годзе. Тады тут пражывала каля 3 тысяч чалавек. Да 1785 года лічба павялічылася да 10,5 тысяч жыхароў.
У гэты час адбывалася будаўніцтва першага віцебскага прадпрыемства – гарбарнага завода Гарноўскага. Пазней у горадзе развіваюцца рамёствы па метала і дрэваапрацоўцы, адкрываецца невялікая бібліятэка. Да пачатку 19 стагоддзя адчыняюцца дзверы першай гімназіі і духоўнага вучылішча, пачынае працаваць станцыя метэаралогіі.
Заключэнне
Віцебск вядомы з Ⅹ стагоддзя. У ⅩⅠⅠⅠ-ⅩⅠⅤ стагоддзях Віцебск тэрытарыяльна далучыўся да ВКЛ. У 1410 годзе харугва з Віцебска прымала ўдзел у бітве пад Грунвальдам. Напрыканцы ⅩⅤⅠ стагоддзя каралём Жыгімонтам ⅠⅠⅠ Віцебску была падаравана грамата на Магдэбургскае права і першы герб.
У ⅩⅤⅠⅠⅠ стагоддзі горад быў другім пасля Гомеля самым магутным на тэрыторыі сучаснай Рэспублікі Беларусь.
Тэрыторыяй Расійскай імперыі Віцебск і ваяводства стала пасля першага падзелу Рэчы Паспалітай, які адбыўся ў 1772 годзе. У гэты час адбывалася будаўніцтва першага віцебскага прадпрыемства – гарбарнага завода Гарноўскага. Пазней у горадзе развіваюцца рамёствы па метала і дрэваапрацоўцы, адкрываецца невялікая бібліятэка. Да пачатку 19 стагоддзя адчыняюцца дзверы першай гімназіі і духоўнага вучылішча, пачынае працаваць станцыя метэаралогіі.
Асноўныя выдатныя мясціны Віцебска:
- Успенскі сабор
- Касцёл святой Варвары
- Дабравешчанская царква
- Храм Еўфрасінні Полацкай
- Музеі Мастацкі
- Музей гісторыі віцебскага трамвая
- Тэатр Якуба Коласа
Хочацца адзначыць супярэчлівы дух Віцебска з яго дзіўнай зачаравальнай сумессю сучаснасці і старажытнай асновы, прагледжваемай з кожнага кута горада. Для гасцей ўяўляецца магчымым акунуцца ў старажытнае рэха Беларусі.